Opracowania.pl PLUS:
Zaloguj się żeby dostać więcej

O źródłach historycznych, czyli gdzie szukać śladów przeszłości?

Co to są źródła historyczne?

Podstawową trudnością historii jako nauki jest fakt, że historyk bada przeszłość na podstawie śladów znalezionych współcześnie. Siłą rzeczy zebrane w ten sposób informacje są niepełne, a historyk, niczym wytrawny detektyw, z fragmentów, którymi dysponuje, musi odtworzyć pełny obraz badanej rzeczywistości.

Historyk przy badaniu przeszłości korzysta ze źródeł historycznych, które zwykle dają fragmentaryczny obraz minionych czasów. Źródłami historycznymiwszelkie ślady działalności człowieka, z których czerpiemy informacje o przeszłości.

Źródła pisane

Umiejętność rejestrowania dźwięków przez człowieka jest zdobyczą stosunkowo późną. Pierwsze fonografy (urządzenia utrwalające dźwięk) pojawiły się około 120 lat temu. Język mówiony jako źródło historyczne może być więc wykorzystywany do badania historii XX wieku i ostatniego ćwierćwiecza XIX wieku.

Jednak język pisany pojawił się o wiele wcześniej. Już człowiek prehistoryczny pozostawił na ścianach jaskiń informacje o sobie w postaci malowideł (znaków graficznych) przedstawiających polowania, obrzędy itd. Starożytni Egipcjanie posługiwali się pismem obrazkowym, w którym dany znak graficzny zastępował wyraz lub zdanie. Indianie Ameryki Południowej (Inkowie) wynaleźli inny sposób „zapisywania”

informacji. Różnokolorowe i różnej długości sznurki z supłami służyły im do rachunkowości i zapisywania ważniejszych wydarzeń (indiańskie pismo węzełkowe „kipu”).

Najstarsze źródła pisane

Roczniki - krótkie zapiski, dotyczące najważniejszych wydarzeń historycznych (wybór króla, zwycięska bitwa, wizyta obcego monarchy), spisywane w starożytności i szeroko rozpowszechnione w średniowieczu. Częstym obyczajem było prowadzenie roczników na marginesach innych ksiąg lub na pojedynczych kartach pergaminowych.

Kroniki - zapisy wydarzeń z życia państwa, dworu lub domu możnowładcy, poświęcone aktualnej problematyce, zawierające często oceny i komentarze autora.

Pamiętniki - utwory o charakterze osobistym, będące zapisem przeżyć i myśli autora, zawierające często szeroki obraz życia i obyczajów danej epoki.

Listy, zapisy ksiąg sądowych, nadania praw miejskich, statuty cechów rzemieślniczych, traktaty, umowy międzynarodowe, itp. to inne przykłady pisanych źródeł historycznych. Należy również pamiętać o tym, że przez wiele lat obowiązującym językiem urzędowym była łacina. Posługiwali się nią duchowni (księża, zakonnicy) - w tamtych czasach najbardziej wykształcona grupa społeczna we wszystkich krajach Europy.

Źródła kultury materialnej

Wytwory pracy ludzkich rąk, takie jak narzędzia rolnicze, broń, ozdoby, ubrania, sprzęty domowe, meble, budowle, są materialnymi źródłami historycznymi. Dla badacza przeszłości stanowią cenny materiał, dzięki któremu historyk jest w stanie odtworzyć obraz życia minionych epok: panujące obyczaje, obowiązującą modę, zajęcia i rozrywki ludności, a nawet jadłospis ówczesnych ludzi.

Zapamiętaj!

Źródła historyczne to wszystkie ślady działalności człowieka, które zachowały się do czasów współczesnych, a które mają wartość poznawczą dla badaczy dziejów.

Najważniejsze rodzaje źródeł historycznych:

- materialne źródła historyczne,

- źródła pisane.

Na swoich stronach GRUPA INTERIA.PL Sp. z o.o. Sp.k. wykorzystuje wraz z innymi podmiotami pliki cookies (tzw. ciasteczka) i inne technologie m.in. w celach statystycznych i reklamowych. Korzystając z naszych stron bez zmiany ustawień przeglądarki będą one zapisane w pamięci urządzenia. Kliknij, aby dowiedzieć się więcej, w tym jak zarządzać plikami cookies. Zamknij