Opracowania.pl PLUS:
Zaloguj się żeby dostać więcej
Jesteś tutaj: Historia » Szkoła podstawowa » Regiony w Polsce » Mazowsze i Podlasie

Mazowsze i Podlasie

Położenie geograficzne

Mazowsze leży nad środkową Wisłą, dolnym Bugiem i Narwią. Przedłużeniem Mazowsza w kierunku wschodnim jest Podlasie. Podlasie jest terenem nizinnym z licznymi lasami i bagnami. Znajduje się tam naturalny rezerwat żubra (w Białowieskim Parku Narodowym) oraz jedyny w środkowej Europie naturalny kompleks torfowisk (w Biebrzańskim Parku Narodowym). Jedynym bogactwem Mazowsza były lasy, a także surowce dla przemysłu ceramicznego i materiałów budowlanych: glina, ił, żwiry i piaski. Na północny wschód od Warszawy rozciągają się lasy sosnowe oraz bagna i torfowiska Puszczy Kampinoskiej. Występuje tam wiele rzadkich gatunków zwierząt i roślin. W celu ochrony tego krajobrazu utworzono Kampinoski Park Narodowy. Najstarszy w Polsce park to Białowieski Park Narodowy wpisany na listę Światowego Dziedzictwa Kultury i Przyrody ze względu na pierwotny charakter przyrody tu występującej. W herbie tego parku widnieje żubr - największe europejskie zwierzę. Dolinę Biebrzy i Narwi oraz zamieszkujące tam łosie chroni Biebrzański Park Narodowy.

Historia i współczesność

Mazowsze weszło w skład państwa Mieszka I w X wieku. Do połowy XV w. było samodzielnym księstwem, później stopniowo włączane było do Królestwa Polskiego. W II połowie XVI wieku, kiedy stolica państwa została przeniesiona do Warszawy, wzrosło znaczenie tego regionu. W czasie rozbiorów Warszawa i znaczna część Mazowsza znalazły się pod zaborem pruskim. W 1807 roku z ziem zaboru pruskiego powstało Księstwo Warszawskie. Po klęsce Napoleona w 1815 roku Mazowsze i Podlasie znalazły się w granicach Królestwa Polskiego, zależnego od Rosji. Polacy organizowali wiele spisków przeciwko Rosjanom, które doprowadziły do wybuchu powstań: listopadowego w 1830 i styczniowego w 1863 roku. Powstania zakończyły się klęską, a na ich uczestników spadły ciężkie wyroki i wieloletnie zsyłki na Syberię. Kiedy w 1918 roku Polska odzyskała niepodległość, Warszawa znowu stała się stolicą państwa.

We wrześniu 1939 roku miasto broniło się bohatersko przed najazdem hitlerowskim. Po klęsce znalazło się na pięć lat pod okupacją. W 1944 roku w Warszawie wybuchło powstanie przeciwko Niemcom. Po 63 dniach ciężkich walk, gdy powstańcom zabrakło żywności i amunicji, stolica skapitulowała. Niemcy wypędzili mieszkańców i prawie całkowicie spalili miasto. Po wojnie Warszawa, wysiłkiem wszystkich mieszkańców, została odbudowana ze zniszczeń wojennych.

Charakter gospodarki Mazowsza związany jest z jego warunkami naturalnymi, takimi jak: ukształtowanie terenu, klimat, gleby, bogactwa mineralne. Dzisiaj w Warszawie i większych miastach regionu skupione są zakłady przemysłowe i usługowe: Petrochemia Płock, Daewoo FSO, Hortex, E. Wedel i inne.

Charakterystyczna dla okolic Warszawy jest duża produkcja warzyw i owoców. Z sadów Mazowsza otrzymuje się jabłka, gruszki, śliwki, a z plantacji, pól i szklarni - warzywa. W ścisłym powiązaniu z rolnictwem rozwija się przemysł przetwórczy.

Warszawa ze swymi licznymi zabytkami, wyższymi uczelniami, teatrami jest centrum naukowym, kulturalnym i handlowym Polski.

Wybitni mieszkańcy Mazowsza

Z regionem Mazowsza związane było życie i działalność wielu wybitnych postaci: Kazimierza Pułaskiego - uczestnika walk o niepodległość Stanów Zjednoczonych, Fryderyka Chopina - pianisty i kompozytora, Janusza Kusocińskiego - lekkoatlety, mistrza olimpijskiego, Janusza Korczaka - lekarza i pedagoga, i wielu innych.

Folklor

Folklor Mazowsza jest bogaty i zróżnicowany, inspirował wielu twórców - m.in. Chopina. Z Mazowsza wywodzą się tańce: mazur (w XVIII w. stał się on tańcem narodowym), oberek i polonez (najbardziej znany polski taniec). Kurpie (pn. część Mazowsza) słyną z wycinanek, wielkanocnych pisanek i wielkich, kilkumetrowych palm święconych w Niedzielę Palmową. Okolice Łowicza (pd.-zach. część Mazowsza) wyróżniają się wycinankami z motywami kwiatów i ptaków oraz pasiastymi strojami ludowymi.

Zapamiętaj!

Położona na Mazowszu Warszawa jest centrum gospodarczym, kulturalnym i politycznym kraju.

Ostatnio oglądane

Ostatnio oglądane
Na swoich stronach GRUPA INTERIA.PL Sp. z o.o. Sp.k. wykorzystuje wraz z innymi podmiotami pliki cookies (tzw. ciasteczka) i inne technologie m.in. w celach statystycznych i reklamowych. Korzystając z naszych stron bez zmiany ustawień przeglądarki będą one zapisane w pamięci urządzenia. Kliknij, aby dowiedzieć się więcej, w tym jak zarządzać plikami cookies. Zamknij