Opracowania.pl PLUS:
Zaloguj się żeby dostać więcej

Najstarsze dzieje człowieka - wprowadzenie

Pochodzenie człowieka jest jedną z najbardziej fascynujących zagadek ludzkości. W nauce na ogół przyjmuje się teorię ewolucji, którą stworzył w 2. poł. XIX wieku Anglik, Karol Darwin.

Dla badacza dziejów najważniejsze pytanie dotyczy początków kultury, bo właśnie jej przejawy są przedmiotem badań historii i nauk pokrewnych na tym etapie rozwoju ludzkości. Naukowcy są na ogół zgodni w twierdzeniu, że około 1,5-1 mln lat temu przodkowie współczesnego człowieka umieli nie tylko wytwarzać narzędzia, ale także posługiwać się nimi, rozniecali ogień. To archeologia jako nauka zajmuje się badaniem śladów materialnych pozostawionych przez naszych przodków. Na ich podstawie naukowcy próbują rekonstruować budowle, odtwarzać życie codzienne, czasami nawet określać formy kultu religijnego, a więc życie duchowe.

Około 300 tys. lat temu na obszarach Europy pojawił się człowiek neandertalski (homo neandertalensis) nasz daleki przodek. Mieszkał w jaskiniach, był myśliwym, a także zbierał dostępne dla niego pożywienie. Zachowane ślady pochówków świadczą być może o jego wierzeniach, a na pewno o jego wrażliwości.

Kolejnym ogniwem w łańcuchu ewolucji był nasz bezpośredni przodek - człowiek rozumny (homo sapiens sapiens) zwany często człowiekiem z Cro-Magnon (miejsce znalezienia szczątków). Żył ok. 100-130 tys. lat temu, wytwarzał narzędzia o znacznym stopniu skomplikowania (kamień, róg, kości, drewno), rozpoczął także wędrówkę, zaludniając stopniowo Australię i Amerykę (ok. 20 tys. lat temu). W wyniku drastycznych zmian klimatycznych (ocieplanie się klimatu, topnienie lodowców i podnoszenie się poziomu wód - 12-10 tys. lat p.n.e.) została przerwana komunikacja między kontynentami i w ten sposób nasi przodkowie na poszczególnych lądach zaczęli wieść samodzielny żywot.

Etapy rozwoju człowieka. Rodzina człowieka. Niżej pokazano kilku przedstawicieli hominidów. Od lewej widzimy pierwszego znanego antrolopiteka, kobietę – Lucy. Zarówno Lucy, jak i człowiek neandertalski należą do wymarłych już gałęzi rodziny człowiekowatych: nie są prawdopodobnie naszymi bezpośrednimi przodkami. Australopitek Lucy znaleziony w Etiopii, liczy sobie ponad 3 mln lat. Homo habilis (człowiek zręczny) znany z wykopalisk w Oldiovai Gorge w Afryce. Homo errectus sprzed 1,8–1,7 mln lat, wzrostem dorównujący człowiekowi współczesnemu. Neandertalczyk żył w Europie i Azji od około 300 000 do 30 000 lat temu. Homo sapiens sapiens (człowiek rozumny) pojawił się 100 000 – 130 000 lat temu.

Czasy prehistoryczne, ze względu na materiał używany do wyrobu narzędzi, zostały podzielone na epoki:

Zapamiętaj!

Na terenach Bliskiego Wschodu w neolicie dokonała się, wielka przemiana w życiu ludzi, która z uwagi na doniosłość zmian nosi nazwę rewolucji neolitycznej. Człowiek porzucił wędrowny tryb życia, osiedlił się i rozpoczął uprawiać ziemię i hodować zwierzęta. Zbieractwo i myślistwo zeszło na drugi plan.

Dzięki temu człowiek produkował więcej żywności niż mógł skonsumować, nastąpił wzrost liczby ludności, pojawiły się nowe zawody - kupcy, pośrednicy, zaczął się rozwijać handel, wzrosła zamożność, nastąpił rozwój kultury, sztuki, kwitły kulty religijne związane z siłami przyrody. Osady rolnicze z wolna zaczęły się przekształcać w ośrodki miejskie, zaczęły także powstawać pierwsze państwa. Coraz powszechniej zaczęto stosować brąz a następnie żelazo. Proces ten i zmiany dotyczyły przede wszystkim terenów Bliskiego Wschodu, terenów chińskich i doliny Indusu. Na pozostałych obszarach Europy dalej dominowało zbieractwo i myślistwo, a podstawowym materiałem był kamień. Ludzie prowadzili koczowniczy tryb życia.

Na swoich stronach GRUPA INTERIA.PL Sp. z o.o. Sp.k. wykorzystuje wraz z innymi podmiotami pliki cookies (tzw. ciasteczka) i inne technologie m.in. w celach statystycznych i reklamowych. Korzystając z naszych stron bez zmiany ustawień przeglądarki będą one zapisane w pamięci urządzenia. Kliknij, aby dowiedzieć się więcej, w tym jak zarządzać plikami cookies. Zamknij