Opracowania.pl PLUS:
Zaloguj się żeby dostać więcej

Kultura i sztuka polskiego romantyzmu

Pierwsza połowa XIX w. charakteryzowała się szybkim wzrostem inwestycji architektonicznych. Według nowych założeń przebudowano Warszawę, wytyczając - szerokie aleje, budując lub modernizując monumentalne gmachy, np. Pałac Staszica i Teatr Wielki.

Określenie „Wielka Emigracja” po powstaniu listopadowym odnosi się także do dorobku kulturowego Polski i Polaków. Na obczyźnie można było stosunkowo swobodnie drukować, mówić, pisać i tworzyć po polsku. Dorobek emigracyjny to wielka akcja publicystyczna i prasowa, która różnymi drogami trafiała do kraju. Na emigracji tworzyli swoje najwspanialsze dzieła poeci romantyczni - Adam Mickiewicz, Juliusz Słowacki, Zygmunt Krasiński - utwierdzali ideologię mesjanizmu polskiego, zagrzewając tym samym do walki o niepodległość. Na obczyźnie tworzył Maurycy Mochnacki (Historia powstania narodu polskiego), dając pierwszy tak obszerny wykład losów zrywu powstańczego. Wielką poczytnością cieszyła się Historia Polski Joachima Lelewela, która wycisnęła piętno na umysły i stan wiedzy historycznej kilku kolejnych pokoleń Polaków.

Życie polityczne i kulturalne emigracji było znaczące dla Polakach mieszkających na ziemiach polskich - rozbudzało i rozwijało patriotyzm.

Rozwój kultury romantycznej przypadł na lata 20. i trwał aż do lat 60. XIX w. Literatura piękna, szczególnie po powstaniu listopadowym, nabrała charakteru politycznego i narodowego, stając się bardziej wzniosła, patetyczna. Jej twórcy utwierdzali w miłości do Ojczyzny, krzewili polskie tradycje, obyczaje, wiarę. Najwybitniejszymi poetami romantycznymi byli Mickiewicz, Słowacki, Krasiński i zaliczany jeszcze do poetów romantycznych Cyprian Kamil Norwid. Do kanonu polskiej poezji i literatury należą: Pan Tadeusz, Dziady (Mickiewicz), Beniowski, Kordian (Słowacki), Nie-Boska komedia (Krasiński), Promethidion (Norwid). Pracował twórca komedii Aleksander Fredro (Zemsta, Śluby panieńskie).

Obok poezji i dramaturgii romantycznej pojawił się nowy gatunek literacki - powieść obyczajowa - Józef Ignacy Kraszewski, Józef Korzeniowski, Teodor Tomasz Jeż (Zygmunt Miłkowski) - pisali oni już w duchu nowych postaw i poglądów pozytywistycznych i organicznikowskich, choć sceneria jeszcze była romantyczna.

Najwybitniejszymi kompozytorami romantycznymi byli: Fryderyk Chopin i Stanisław Moniuszko.

W sztukach plastycznych po 1831 roku nastąpił zastój. Jedynie dorobek Piotra Michałowskiego zwraca uwagę - sceny rodzajowe z życia wsi polskiej, seria wspaniałych obrazów koni (ruch, napięcie, bitwa). Od czasu powstania w Warszawie i Krakowie szkół sztuk pięknych nastąpił rozwój malarstwa i sztuk pięknych - malarstwo historyczne ewoluowało ku realizmowi nawiązującemu do przeszłości Polski.

Henryk Rodakowski był wspaniałym portrecistą (portret psychologiczny), Wojciech Gerson, Juliusz Kossak i inny nawiązywali do tradycji malarstwa rodzajowego, tematy czerpali z codziennego życia wsi polskiej.

W architekturze dominował styl neogotycki (nawiązanie do gotyku) i renesansyzm (nawiązanie do architektury renesansowej - loggie, sztukateria, pałacyki, itd.).

Na swoich stronach GRUPA INTERIA.PL Sp. z o.o. Sp.k. wykorzystuje wraz z innymi podmiotami pliki cookies (tzw. ciasteczka) i inne technologie m.in. w celach statystycznych i reklamowych. Korzystając z naszych stron bez zmiany ustawień przeglądarki będą one zapisane w pamięci urządzenia. Kliknij, aby dowiedzieć się więcej, w tym jak zarządzać plikami cookies. Zamknij